Doniesienia biznesowe ze Szwecji (by Agata Ceglecka-Hamkalo).

Februari 2019

Publiczny przetarg czyli offentlig upphandling
Aby zrobić dobry interes w przestrzeni publicznej trzeba mieć – poza wiedzą i umiejętnościami o samej istocie danego biznesu – duże zrozumienie dla legalnej przestrzeni gry, czyli tam, gdzie działają publiczni zaopatrzeniowcy.
W Szwecji oferty przetargów publicznych są oficjalne, można też uzyskać dostęp do wcześniej przeprowadzonych, oraz planowanych przetargów. Są one ułożone branżami, jednak żeby sprawnie poruszać się w dostępnych ofertach przetargów najprościej jest użyć płatnych motorów wyszukiwawczych, które po ustawieniu interesujących nas parametrów wyszukiwania dają nam aktualne informacje o konkretnych przetargach.

Poniżej, w pięciu punktach, kilka informacji na temat jak właściwie i skutecznie działać, żeby wygrać ofertę przetargową. Bo należy wiedzieć, że w Szwecji zawsze należy spełniać wszystkie wymagane formalności. Zanim oferta zostanie wysłana, konieczne jest jej jakościowe i merytoryczne sprawdzenie.
1. żeby mieć szansę na wygranie oferty należy znać obowiązujący w niej zakres prawny. Dokładnie przeczytać merytoryczny podkład z zapytaniami i precyzyjnie odpowiedzieć na wszystkie zadane tam pytania. Szczegółowo napisana oferta przetargu przybliża twoją firmę do wygrania przetargu.
2. jeśli masz wątpliwości, zadaj pytanie organizatorowi przetargu. Dopilnuj, żeby odpowiedzieć dokładnie na pytania dotyczące dokładnych kwot czy dat i sprawdź, żeby nie zostawiać sprzecznych informacji. Dołącz wszystkie wymagane załączniki i pamiętaj o końcowym terminie zgłoszenia!
3. firma ogłaszająca przetarg najpierw rozpatruje swoje potrzeby poprzez przeprowadzenie analizy potrzeb i zestawia to w dokumentacji przetargowej. Właśnie ta dokumentacja powinna stać się lekturą obowiązkową dla tych osób w firmie, które przygotowują ofertę przetargu. Bo tam są szczegółowe informacje o tym co dana organizacja ma życzenie zakupić, jakie organizacja ma potrzeby, jakie wymagania produkt czy usługa musi spełniać. W tej dokumentacji jest też notyfikacja o ewentualnych specjalnych żądaniach stawianych dostawcy, i jakie to są wymagania.
4. formalia muszą być bezwzględnie przestrzegane, ponieważ niedopatrzenia mogą słono kosztować. Znany był przypadek firmy, która wygrała przetarg na dostarczenie usług IT dla urzędu miejskiego w Sztokholmie, jednak sprawa została oddana do sądu przez inna, przegraną firmę. Powodem procesu był właśnie drobny błąd w formaliach, które przeoczyli urzędnicy sztokholmscy, za to dopatrzyła się go konkurencyjna firma. Sąd przyznał rację wcześniej przegranej firmie, a cała sprawa kosztowała podatników niemal miliard koron więcej za usługi IT!
5. analiza jest kluczowym elementem do powodzenia w pracy nad przetargiem. Poprzez zrozumienie rynku publicznego oraz czego oczekują władze państwowe/urzędy twoja firma ma szansę skorzystać i wygrać swój udział oraz z powodzeniem zwiększyć obroty oraz opłacalność. Firmy które w usystematyzowany sposób pracują w sprzedaży czy obsłudze sektora publicznego mogą znacznie wyprzedzić swoich konkurentów i zająć dużą część rynku.

 


 

Czym jest i jak powstało CSR – corporate social responsibility
Większość ludzi dzisiaj wie, czym jest CSR, społeczna odpowiedzialność biznesu, czyż nie? Ale jak corporate social responsibility wyglądało dawniej, a jak wygląda teraz?
Dzisiaj CSR oznacza wizję odpowiedzialnego działania firmy w zakresie zrównoważonego rozwoju. CSR przyczynia się do rozwoju społecznego i gospodarczego, podejmuje prewencyjne działania na rzecz ograniczenia ubóstwa i korupcji oraz starania do stworzenia lepszych warunków pracy i zwiększenia dobrobytu dla lepszego życia ludzi, pracowników. CSR rozciąga się na wszystkie obszary wokół pracownika i jest to odpowiedzialność wykraczająca ponad to, czego wymagają paragrafy prawa.
A dawniej? Milton Friedman jest najsłynniejszym przeciwnikiem teorii CSR. To aktywny w latach 70 profesor ekonomii i laureat nagrody Nobla za swoje publikacje naukowe. W tamtym czasie eksperymentowano z CSR i postrzeganie to zjawisko jako działania “pod publiczkę” a nie prawdziwą odpowiedzialność społeczną. Friedman ukuł powiedzenie “The business of business is business” ponieważ według niego jedyną odpowiedzialnością firmy było efektywne wykorzystywanie jej zasobów w celu zwiększenia zysków firmy.
Friedman napisał również: “There is one and only one social responsibility of business–to use its resources and engage in activities designed to increase its profits so long as it stays within the rules of the game, which is to say, engages in open and free competition without deception or fraud”. Uważał, że biznes w czystej postaci jest etyczny, ponieważ jest siłą napędową dla postępu, rozwoju, cywilizacji, kultury, badań naukowych i współpracy interpersonalnej.
Jednak prawdziwa, poważna wizja dotycząca ochrony środowiska rozpoczęła się w 1962 roku wraz z ukazaniem się książki biolożki Rachel Carson pt. “Silent spring” która stworzyła podwaliny dla tego ruchu. Ta książka zainspirowała polityków, badaczy i ekologów. Rozpoczęła się nowa era. Dzisiaj, niemal 60 lat po tym mentalnym przełomie można powiedzieć, że społeczna odpowiedzialność przedsiębiorstw jest naturalna konsekwencja walki z niszczeniem naturalnych zasobów Ziemi. Dlaczego firmy muszą wziąć odpowiedzialność? Dlatego, że trwałość ( z ang. sustainability) definiuje się jako wytrzymałość i zdolność człowieka do wytrwania na pewnych okolicznościach na określonym obszarze, czyli socjo-ekologiczny krytyczny punkt zero. Na przykład zmiany klimatu spowodowane ginącymi gatunkami zwierząt i zmniejszającym się (w niektórych rejonach świata) dostępem ludzi do wody pitnej i pożywienia.
Dzisiaj w Szwecji niepojęte jest, że pod koniec XIX wieku wycięto duże części lasów w odpowiedzi na ogromne zapotrzebowanie szybko rozwijającego się przemysłu i urbanizacji, które wymagały ogromnych ilości drewna zarówno jako surowca, jak i źródła energii. Skandynawia zbudowała swoją potęgę gospodarczą częściowo dzięki zasobom naturalnym tych krajów. Jednak świadomi swojej niechlubnej historii Szwedzi z zapałem odrabiają pracę domową i praca z CSR jest stałym elementem rozwojowym większości firm, a zagadnienie “hållbarhet i arbetslivet” czyli po angielsku “sustainability in work life” jest na stałe obecny jako przedmiot wykładowy na kierunkach ekonomicznych, HR-owskich czy socjologiczno-politologicznych.

 


Januari 2019

Przegląd kilku przydatnych ustaw obowiązujących w Szwecji

Znakomita większość mieszkańców czy to Polski, czy Szwecji zdaje sobie sprawę z konieczności przestrzegania obowiązujących norm prawnych. Nieprzestrzeganie prawa ma swoje konsekwencje, a nieznajomość prawa nie zwalnia od przestrzegania go. Dlatego poniżej zrobiłam zestawienie najważniejszych szwedzkich norm prawnych z którymi najczęściej można się zetknąć w różnych biznesowo-handlowych i zawodowych sytuacjach.

Na prawo pracy, Arbetsrätt, składa się kilka składowych ustaw. Szwedzkie prawo pracy dzieli się na indywidualne i kolektywne.

Na individuell arbetsrätt czyli indywidualne prawo pracy składa się:

W skład kollektiv arbetsrätt czyli zbiorowego prawa pracy wchodzi:

Avtalslag  (AvtL) to prawo o porozumieniu, które reguluje jak ma być sformułowana umowa i jakie elementy ma zawierać. Poza tym obowiązuje wolność w zawieraniu umów przy założeniu, że warunki umowy są godziwe i zgodne z obowiązującymi przepisami.

E-handelslag to prawo o handlu w sieci. Daje ono ochronę konsumentowi kupującemu produkty i usługi przez internet poprzez stawianie sprzedawcom wymagań dotyczących informacji o produkcie czy usłudze oraz technicznych rozwiązań umożliwiających złożenie zamówienia. To prawo obowiązuje w przypadku ehandlu i płatnych usług, jak również marketingu w sieci i usług finansowanych z wpływów z reklam.

Immaterialrätt oznacza prawo do własności intelektualnej i reguluje kwestie praw autorskich do dzieł sztuki i literatury, odkryć, znaków firmowych i fabrycznych oraz wzorów. W zakres tego prawa wchodzi: Upphovsrättslagen (URL) to ustawa o prawie autorskim, Patentlag (PL) czyli prawo patentowe, Lag om rätten till arbetstagarens uppfinningar oznaczające ustawę o prawie do odkryć zatrudnionego personelu, Varumärkeslagen (VML) to prawo znaku firmowego a Mönsterskyddslag oznacza ustawę o ochronie wzoru. Zdecydowałam o nazwaniu tych ustaw w moim zestawieniu, ponieważ wiele firm operuje wartościami których stawki mogą być wysokie. Mowa tu o patentach, znakach firmowych, designie, nazwie firmy, autorskich metodach pracy, rejestrze klientów czy szczególnych umowach.

Köplag (KöpL) to prawo kupna polegające na dobrowolnym porozumieniu zawartym pomiędzy kupującym a sprzedającym. To prawo nie jest nakazujące i daje możliwość porozumienia się na własnych, ustalonych zasadach które mogą być inne niż te ustalone przez prawo.

Konsumentköplag (KKöpL) czyli ustawa o kupnie przez konsumenta i dotyczy sytuacji, kiedy firma sprzedaje produkty czy rzeczy osobie fizycznej. Ta ustawa jest nakazująca na korzyść konsumenta, a to oznacza że sprzedająca firma nie może zaproponować warunków gorszych niż te ustalone prawem i dotyczy to również produktów używanych i z przeceny.

Marknadsrätt  czyli prawo rynkowe składa się z:

Prissinformationslag to ustawa o informacji na temat cen, która zapewnia konsumentowi prawo do wyraźnej i poprawnej informacji dotyczącej cen. Ta ustawa jest nazywana ustawą ramową, ponieważ wypełnia się ją i dodatkowo wyjaśnia uzupełniającymi instrukcjami i przypisami i obowiązuje wtedy, kiedy firmy dostarczają produkty konsumentom.

Produktsäkerhetslagen oznacza ustawę o bezpieczeństwie produktu i mówi, że wszystkie produkty i usługi oferowane konsumentom przez firmy mają być bezpieczne. Żeby zapobiec niebezpieczeństwu zetknięcia się użytkowników z niebezpiecznymi produktami i usługami ustawa ta zawiera cały zestaw powinności nakładanych na firmy i producentów.

Ten tekst przybliżający Państwu ustawy prawne obowiązujące w Szwecji chciałabym zakończyć przytoczeniem zasad obowiązujących w International Chamber of Commerce czyli Międzynarodowej Izbie Handlowej, której zadaniem jest propagowanie etycznego standardu działania w gospodarce i handlu. Zasady ICC nie są wiążące, jednak ten przedsiębiorca który złamie zasady honorowego działania naraża się na negatywny rozgłos. Główne stanowisko ICC porusza kwestie dotyczące marketingu i reklamy oraz e-handlu. Reklama ma być zgodna z prawem, godna zaufania, przestrzegać dobrego biznesowego zwyczaju i nie może może być sformułowana w rażący sposób.


December 2018

Gwiazdka w Szwecji

Kiedy prezenty gwiazdkowe zostały już otwarte, wtedy nadchodzi ważny czas dla handlu: mellandagsrea czyli przecena okresu między świętami a nowym rokiem. Wówczas przecenia się wiele z tych produktów, które zostały kupione zaledwie kilka dni wcześniej jako prezenty czyli julklappar za pełną cenę. Dla zobrazowania wielkości zjawiska: zyski z mellandagsrea stanowią około jednej trzeciej części zysków za cały miesiąc grudzień (źródło: svenskhandel.se). Większość sklepów startuje z przecenami w drugi dzień świąt Bożego Narodzenia, 26 grudnia, niektóre otwierają swoje podwoje nawet o 7 rano. Zjawisko mellandagsrea jest z radością oczekiwane przez konsumentów: co trzeci sprzedawca zapytany o zyski z przecen odpowiedział że są większe teraz niż trzy lata temu i jest to tendencja wzrostowa. Klienci coraz częściej wstrzymują się z zakupami za pełną cenę mając świadomość rychłej i znacznej przeceny produktu.

Mellandagsrea obowiązuje również w sklepach internetowych, a aktualne dane na temat “co i gdzie”, można znaleźć na przykład na stronie rabatterat.se czyli przecenione.se. Łatwo odnieść wrażenie, że takie częste i znaczące cięcia cen to jest problem dla handlowców, i tak zapewne też jest. Jednak większość przedsiębiorców wysoko ceni możliwości rozwoju firmy i stwarzania nowych miejsc pracy, szczególnie, że w handlu jest zatrudnione relatywnie dużo młodych ludzi i jeśli warunki nie ulegną pogorszeniu, to ta tendencja się utrzyma (źródło: svenskhandel.se).

Powiedzenie “Forsa rządzi” nie ma już szczególnej racji bytu w Szwecji. Dlaczego? Otóż, płatności elektroniczne za pomocą karty płatniczej albo aplikacji w komórce (Swish) są tak popularne i cieszą się tak dużym zaufaniem, że wielu Szwedów w ogóle nie używa gotówki. Pozwalają również swoim dzieciom płacić kartą. Aplikacja Swish jest tak niezwykle lubiana i chętnie używana, że według badań przeprowadzonych przez Kungliga Tekniska Högskolan czyli Politechnikę Królewską znacząco wpłynęła na zmniejszenie przepływu gotówki w kraju. W Szwecji można więc swishnąć koledze za lunch czy dziecku na nową koszulkę. Większość szwedzkich sprzedawców detalicznych deklaruje, że są zadowoleni z bezgotówkowego obrotu sprawy. Do swojej dyspozycji mają nie tylko Swish, ale i iZettle, czyli czytnik kart płatniczych (małe i poręczne urządzenie) używany do płatności mobilnych i skonfigurowany z telefonem komórkowym.

Oczywiście są sprzedawcy niezadowoleni z takiego obrotu sprawy. Płatności bezgotówkowe, również mobilne, niosą ze sobą opłaty, abonamentowe lub za każdą transakcję. Również część ludzi starszych, nieszczególnie biegłych w nowinkach technicznych uważa, że rozwój w kierunku bezgotówkowego społeczeństwa jest niewłaściwy, bo nie pozostawia możliwości wyboru. Niektóre banki, hotele i sieci handlowe są całkiem kontantfria czyli bezgotówkowe.

Interesujący jest również fakt, że Szwecja niedawno przeprowadziła niemal całkowitą wymianę wszystkich monet i banknotów. Niemal, bo bez zmian pozostała moneta dziesięciokoronowa. Mimo to, według ostatnich badań przeprowadzonych przez ekonomistów – m.in.: Niklasa Arvidssona – ze wspomnianej przeze mnie Kungliga Tekniska Högskolan, dzień sądu ostatecznego gotówki jest blisko.W przeprowadzonej przez niego ankiecie handlujący przewidują, że całkowicie przestaną przyjmować gotówkę w 2025 roku. Jednak trzeba być świadomym, że 97 procent sprzedawców przyjmuje gotówkę, ale tylko 18 procent kupujących płaci gotówką. Więc wniosek badaczy tego zjawiska jest taki, że to konsumenci są siłą napędową tendencji ku społeczeństwu bezgotówkowemu.  Jednak Riksbanken czyli bank państwowy studzi nieco te wizje i podaje przybliżony termin totalnie bezgotówkowego społeczeństwa w 2030 roku,  zastrzegając jednak, że to tylko prognozy.

Inna, powszechnie – cały rok, nie tylko na Gwiazdkę –  używana w Szwecji rzecz to BankID. Jest to elektroniczny dowód osobisty który umożliwia instytucjom państwowym, bankom, przedsiębiorstwom oraz służbie zdrowia zarówno identyfikowanie, jak i zawieranie umowów z osobami prywatnymi przez internet. BankID to elektroniczny dowód tożsamości porównywalny z paszportem, prawem jazdy i wszystkimi innymi fizycznymi dowodami tożsamości. W 2017 roku bankID był użyty około dwa i pół miliarda razy.

A wracając do tematu Gwiazdki w Szwecji. Julfest to festyn bożonarodzeniowy organizowany przez miejsce pracy i ważna dla Szwedów impreza. Czas integracji z współpracownikami, możliwość porozmawiania z przełożonym w nieformalnych okolicznościach, szansa na zobaczenie wesołego – a na co dzień w pracy nieznośnie przemądrzałego – kolegi oraz zjedzenie kolacji na koszt firmy. Julfest to rodzaj nagrody za 12 miesięcy ciężkiej pracy i okazja do odprężenia się i pobycia razem w gronie koleżanek i kolegów z pracy. A miejsce, meny i plan wieczoru świadczy o statusie pracodawcy i jego trosce o pracownika.

Tak więc komunalni opiekunowie z domów starców dostaną w ramach półgodzinnej przerwy na lunch po świątecznym talerzu z kawałkiem śledzia, kilkoma kulkami mięsnymi czyli köttbullar i kawałeczkiem buraka z octu czyli rödbeta. Państwowi pracownicy służby penitencjarnej po zapłaceniu relatywnie drobnej opłaty będą mogli wziąć udział w popołudniowym show z kolacją, gdzie dostaną możliwość obejrzenia występów grupy artystów śpiewających covery znanych przebojów i zjeść przysmaki ze szwedzkiego stołu: varm- och kallrökt lax to łosoś wędzony na ciepło i zimno, różne rodzaje śledzia czyli sill, potatissallad czyli sałatka ziemniaczana a na deser pepparkakor czyli pierniki, a po przepisowych 2 godzinach będą mogli udać się dalej, ponieważ sala i repertuar zostanie przejęty przez następną grupę około dwustu pracowników w świątecznych nastrojach. Natomiast prywatne i trendiga czyli modne, nowoczesne w stylu zarządzania firmy, oferują swojemu personelowi w ramach julfest weekendowe wyjazdy do spa, tematyczne wieczory (jak na przykład “arystokracja szwedzka lat dwudziestych w autentycznych wnętrzach pięknie położonego pałacu”)  albo wystawne kolacje z wykwintnym menu i nieograniczonym dostępem do alkoholu.

Otoczka towarzysząca julfestowi to również okazja do zrobienia na tym interesu i tak na przykład w sieci można znaleźć porady “Jak ekonomicznie i przyjaźnie dla środowiska zorganizować udany julfest w twojej firmie?” ale również rady dotyczące vett och etikett på julfesten czyli zasady savoire-vivre na gwiazdkowym spotkaniu.

Inną szwedzką tradycją chętnie wykorzystywaną jako okazja do spotkań i rozmów, również zawodowo-biznesowych to Lucia czyli święto przypadające na 13 grudnia oraz na imieniny świętej Łucji. Wtedy to spotkania odbywają się tradycyjnie rano i przy palących się świecach.

Na koniec warto wspomnieć że wielu Szwedów, aby uniknąć przed- i około świątecznego stresu związanego z organizacją Gwiazdki, wybiera podróż do innego kraju albo też do spa czy hotelu w okolicy, które to miejsca gwarantują rozrywki i smaczne jedzenie dla swoich gości i pozwalają im odprężyć się bez konieczności dbania o świąteczne posiłki czy niezadowolonych krewnych. Wcale nienajgorsza myśl, a Państwo jak sądzicie?


November 2018:

Klimat biznesowy w Szwecji

Najważniejszą rzeczą która wyróżnia szwedzkich partnerów biznesowych od wszystkich innych jest swoboda. W Szwecji obowiązuje nieskrępowany i niewysilony sposób zwracania się do siebie. Zarówno w klasie szkolnej, poprzez gabinet lekarski na sali zarządu firmy skończywszy, wszyscy ludzie zwracają się do siebie po imieniu.

Wzajemne tytułowanie stopniami naukowymi czy grzecznościowymi formami pani czy pan od dość dawna należą do przeszłości. Od dawna, czyli od 3 czerwca 1967 roku, kiedy to przewodniczący Zarządu Medycznego Bror Rexed wygłosił przemówienie, gdzie wezwał do zwracania się do niego ty, albo Bror, czyli po imieniu. Ciekawostką jest, że rzeczownik en bror to po szwedzku brat. Sama reforma, nazwana ty-reformą, czyli du-reformen zaczęła się nieco wcześniej, poprzez zmienione formy językowe w ogólnokrajowej gazecie Dagens Nyheter czyli Nowości Dnia oraz w wielu innych państwowych urzędach. Jednak to przemowa Rexeda zyskała zainteresowanie i spopularyzowała reformę, której podłożem była masowa wędrówka ludzi ze wsi do miast w latach pięćdziesiątych i sześćdziesiątych, a co za tym idzie, chęć demokratycznego zrównania statusu w komunikowaniu się międzyludzkim. Ta reforma przypadła też na podatny politycznie czas, czyli rozkwit partii socjaledemokratów (Olof Palme został przewodniczącym Socialdemokraterna 1 października 1969 roku).

Ty-reforma miała więc wyraźny, praktyczny cel: zatarcie różnic w pozycjach społecznych, materialnych i zawodowych Szwedów.

Sposób ubierania w biznesie jest konserwatywny, ale jednocześnie odprężony, casual. Pracownicy biur mogą pojawić się w pracy w sandałach czy tenisówkach. Warto tu przypomnieć, że Anders Borg, szwedzki minister finansów w latach 2006-2014 miał kucyk i kolczyk w uchu w czasach pełnienia funkcji ministra.

Szwedzkie firmy są zarządzane w myśl sterowania poziomego, a nie pionowego. To znaczy, że mimo iż posiadają centrum zarządzające, to wpływy nie są  rozdzielone na bazie hierarchii, tylko są podzielone równo. To zjawisko nazywa się platt organisation czyli płaska organizacja. W praktyce oznacza to, że szefowa czy dyrektor firmy są bezpośrednio dostępni dla swoich pracowników i zniesione są hierarchiczne bariery. W firmach decyzje podejmuje się na podstawie kompromisowych rozwiązań i wspólnego konsensusu. I mimo, że ostateczne decyzje należą do zarządu, to wpływ na kształt tych decyzji mogą mieć pracownicy.

Lagom är bäst to nie tylko konstrukcja w wolnym tłumaczeniu znacząca w sam raz. To jest koncepcja stylu życia, zachowań i reakcji. Lagom jest używane do określenia adekwatności zachowania czy zjawiska. Od Szwedów oczekuje się być w sam raz aktywnym członkiem zespołu, ale też takim, który daje z siebie w sam raz dużo energii dla osiągnięcia wyznaczonego celu. Lagom istnieje też w mentalności pracowników. Fokus znajduje się na dokładnym wykonaniu wyznaczonego polecenia, ale już nie na rozpraszaniu się zbędnymi zadaniami. Ta cecha może być frustrująca dla zagranicznych współpracowników czy kontrahentów. Szwedzi sami siebie – nieco kpiąco – nazywają mellanmjölkens land  czyli krajem średnio tłustego czy też średnio chudego mleka. To nieprzetłumaczalna metafora która oddaje koncept lagom.

Kolejnym superszwedzkim i nieprzetłumaczalnym zwyczajem jest fika. Fika to niemalże instytucja w Szwecji, a oznacza przerwę na kawę i przekąskę i jest silnie zakorzeniona w szwedzkiej kulturze pracy oraz stanowi okazję do budowania relacji między pracownikami.

A bensträckare to synonim przerwy i jest również często używanym słowem w spotkaniach biznesowych. Ett ben to tyle co noga ale i kość, więc to przerwa na rozprostowanie nóg albo kości, ale znacząco krótsza od przerwy na fikę. Klämdag natomiast oznacza dzień pomiędzy dniem ustawowo wolnym od pracy (röd dag czyli czerwony dzień) a dniem weekendowym. Zdarza się, że niektóre firmy wówczas nie świadczą usług.

Punktualność i planowanie to dwie istotne cechy w robieniu biznesu w Szwecji. Nie do zaakceptowania jest spóźnianie się do pracy czy na spotkanie biznesowe. W przypadku planowania spotkań należy być na czas, ściśle trzymać się wyznaczonych ram czasowych i zakończyć spotkanie w ustalonym czasie. Do oczywistych należy fakt, że wszelkie informacje na temat spotkań są wysyłane do osób zaangażowanych we współpracę odpowiednio wcześniej, po to, żeby wszyscy uczestnicy mieli szansę na merytoryczne przygotowanie się, oraz rozdysponowanie swoim czasem.

Konsekwencją tego jest kolejny ważny punkt kultury biznesowej w Szwecji, czyli: kultura zebrań (möteskultur). Szwedzi celebrują zebrania i uczestniczą w ich ogromnej ilości. Niekoniecznie po to, żeby podejmować decyzje. Zebrania i rozmowy tam toczące się to jakby żywa i niekończąca się materia, której siłą napędową jest dążenie do głębokiego zrozumienia działania mechanizmów organizacji, bo zawsze znajdzie się pracownik który nie miał okazji wypowiedzieć swojego poglądu, albo nastąpi reorganizacja działu czy też wprowadzenie nowego systemu komputerowego.

Bezpośrednim skutkiem kultury planowania jest wysoko rozwinięte ocenianie dokonanych prac i osiągnięć, czyli utvärdering. Szwedzi rozumieją, że motorem napędowym do rozwoju jest nie tylko ciężka praca, ale również regularne raporty oceniające dotyczasową pracę firmy, analiza tych danych oraz wprowadzenie nowej wiedzy w życie. Utvärdering to przedmiot akademicki na większości kierunków w Szwecji, ponieważ niemal wszystkie organizacje i firmy regularnie przeprowadzają analizę rezultatów pracy.

Większość aktywnych zawodowo Szwedów dąży do osiągnięcia balansu między życiem profesjonalnym a prywatnym. To oznacza, że jeśli mają taką możliwość ze względu na specyfikę swojego zawodu, to chętnie wykorzystują elastyczny czas pracy i część zadań wykonują w domu (att jobba hemifrån). Piątki często są krótszymi dniami pracy, więc warto pamiętać, że bezcelowym jest planowanie załatwienie sprawy urzędowej w piątkowe popołudnie. Jednak ważne jest zwrócenie uwagi na wysokie morale zawodowe Szwedów (arbetsmoral) i przykładanie przez nich wagi do jak najlepszego wykonania swoich obowiązków zawodowych. Szwedzka efektywność pracy i dbałość o czas na życie prywatne skutkuje tym, że Szwedzi rzadko zostają w pracy po godzinach.

Jak doszło do tego, że Szwecja osiągnęła tak wysoki poziom praw dla zatrudnionych pracowników? To efekt wywalczonego na początku XX wieku den svenska modellen czyli szwedzkiego modelu pracy. To polityczna idea która powstała na początku lat trzydziestych ubiegłego stulecia jako kompromis pomiędzy rozwijającym się „krwiożerczym kapitalizmem” i reprezentującymi go, nastawionymi na ekonomiczny zysk, kapitalistami a broniącymi ludności pracującej socjaldemokratami i socjal liberałami. Reprezentanci socjalistów starali się osiągnąć jak największe wyrównanie szans między ludźmi na rynku pracy. To przyniosło efekt w postaci umowy podpisanej w 1938 roku i nazwanej Saltsjöbadsavtalet. Ta umowa dała podwaliny dla niezwykłej na skalę światową mocy wpływów pracownika oraz reprezentujących go związków zawodowych na decyzje decydentów.

Podsumowując: Szwecja ma nowoczesny i otwarty międzynarodowy klimat biznesowy. Składają się na to zdolni fachowcy, sprawne procesy biznesowe oraz podatność na międzynarodowe partnerstwo. Informacje biznesowe są łatwo dostępne i transparentne, korupcja niemal nie istnieje, podobnie biurokracja. Wszelkie niezbędne dane i blankiety są dostępne w sieci i po angielsku, a międzynarodowe koncerny doceniają jakość szwedzkich doradców oraz partnerów biznesowych.

 


This section is a collaboration with Agata Ceglecka-Hamkalo, owner of the Chamber’s member company, ACRecruitment. Agata writes once a month about Business Culture in Sweden.